De wettelijke verplichting

De startbaanverplichting is de verplichte tewerkstelling van een aantal jonge werknemers. Elke jongere die op de laatste dag van het kwartaal nog geen 26 jaar is, komt hiervoor in aanmerking.

Elk provinciaal of plaatselijk bestuur dat minstens 50 werknemers in dienst had op 30 juni van het voorgaande jaar, is verplicht om een aantal jonge werknemers in dienst te nemen a rato van 1,5% van het personeelsbestand in het tweede kwartaal van het voorgaande jaar, uitgedrukt in voltijdse equivalenten.

Alleen een provinciaal of plaatselijk bestuur dat voldoet aan de startbaanverplichting, heeft recht op de (federaal ingevoerde) doelgroepvermindering jonge werknemer.

Het provinciaal of plaatselijk bestuur dat onderworpen is aan een saneringsplan of aan een beheersplan, of dat zich in financiële moeilijkheden bevindt, kan onder bepaalde voorwaarden door de Minister van Werk ontslagen worden van (een gedeelte van) de tewerkstellingsverplichting. De vrijstelling kan toegestaan worden voor een periode van hoogstens acht kwartalen.

Een werkgever die een aantal stageplaatsen aanbiedt in het kader van het secundair onderwijs, het volwassenenonderwijs, de middenstandsopleiding of de beroepsoplei-ding voor jongeren, wordt vrijgesteld voor één derde van zijn tewerkstellingsverplich-ting. Om deze gedeeltelijke vrijstelling te verkrijgen, moet de werkgever een aanvraag indienen bij de Minister van Werk. De vrijstelling kan toegestaan worden voor een pe-riode van hoogstens vier kwartalen.

De Algemene Directie Werkgelegenheid en Arbeidsmarktbeleid van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg (WASO) is belast met de opvolging van de vrij-stellingen van de tewerkstellingsverplichting, en heeft de uiteindelijke bevoegdheid om na te gaan of een werkgever al of niet aan de startbaanverplichting voldoet.

De werkgever die niet voldoet aan zijn startbaanverplichting, is een compenserende vergoeding verschuldigd aan de FOD WASO.

De RVA verschaft aan jongeren die in Vlaanderen wonen en werken niet langer een werkkaart met vermelding  van een eventuele buitenlandse afkomst of handicap. Het voldoen aan de startbaanverplichting is geen vereiste meer voor de Vlaamse doel-groepvermindering, maar het niet voldoen kan wel leiden tot een eventuele sanctionering FOD WASO. De gegevens moeten verder in de DmfAPPL ingevuld worden (zoals 'gehandicapt' of van 'buitenlandse afkomst' zoals gedefinieerd in de desbetreffende wet van 24 december 1999 ter bevordering van de werkgelegenheid, art. 23). Voor de andere regio's geldt het volgende:

Onder startbaanovereenkomst moet worden verstaan elke overeenkomst gesloten met een jongere, zoals hieronder opgedeeld in verschillende types:

  • I. een minstens halftijdse arbeidsovereenkomst;
  • II. een combinatie van een deeltijdse arbeidsovereenkomst (minstens halftijds) en een door de jongere gevolgde opleiding, met ingang van de dag waarop de jongere begint met de uitvoering van de arbeidsovereenkomst;
  • III. een overeenkomst in het kader van een alternerende opleiding voor leerlingen alternerend leren en elke andere vorm van opleidings- of inschakelingsovereenkomst door de Koning bepaald.

In volgende situaties kan de overeenkomst niet de hoedanigheid hebben van een startbaanovereenkomst (niet-exhaustief):

  • Tewerkstellingen in statutair dienstverband - Arbeidsovereenkomsten die voorzien in een minder dan halftijdse tewerkstelling
  • Arbeidsovereenkomsten gesloten in het kader van een doorstromingsprogramma
  • Arbeidsovereenkomsten gesloten in het kader van een hertewerkstellingsprogramma (gesco, DAC, …)
  • Arbeidsovereenkomsten die gesloten worden om een vaste werknemer gedurende zijn afwezigheid te vervangen
  • Arbeidsovereenkomsten die gesloten worden om een bruggepensioneerde te vervangen (behalve als het gaat om een jongere van buitenlandse afkomst).

Meer informatie over de startbaanovereenkomst kan u bekomen bij de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg.